NEN 3140 door Omega Energietechniek

In Nederland willen we allemaal veilig werken. Ongelukken voorkomen we liever, en dat spreekt voor zich. Vanuit de wet zijn de hoofdlijnen vastgelegd in de Arbowet. Het Arbeidsomstandighedenbesluit geeft daarbij extra uitleg en concretisering. Toch blijven sommige onderwerpen in de praktijk nét te algemeen. Precies daar biedt NEN 3140 uitkomst: een duidelijke norm met concrete richtlijnen en praktische handvatten voor veilig werken aan en met elektrische installaties.

Wat is NEN 3140 en waarom is het belangrijk?

NEN 3140 is de Nederlandse norm voor veilig werken aan en met elektrische installaties en arbeidsmiddelen. De norm richt zich op het beheersen van elektrische risico’s bij werkzaamheden aan, met en in de nabijheid van elektriciteit.

In de praktijk gaat het om het voorkomen van risico’s zoals elektrische schokken, brand, kortsluiting en uitval van installaties. Voor organisaties betekent NEN 3140 vooral: aantoonbaar veilig werken en grip houden op elektrische veiligheid binnen de werkomgeving.

Elektrische arbeidsmiddelen zijn daarbij alle apparaten en machines die op elektriciteit werken en professioneel worden gebruikt. Denk aan handgereedschap zoals boor- en schuurmachines, maar ook aan vaste installaties en industriële machines op bijvoorbeeld 400 volt..

Inspecties NEN 3140

Keuren van elektrische arbeidsmiddelen

Het periodiek keuren van elektrische arbeidsmiddelen is sinds 1998 vastgelegd in het Arbobesluit. Artikel 7.4a schrijft voor dat deze keuring moet worden uitgevoerd door een deskundige persoon of instelling.

Een NEN 3140-keuring bestaat in de basis uit drie onderdelen:

Visuele inspectie

Controle op zichtbare gebreken, zoals beschadigde kabels, ontbrekende afschermingen of onjuiste aansluitingen.

Metingen & beproeving

Metingen aan onder andere isolatieweerstand, lekstromen en de aardverbinding om vast te stellen of het arbeidsmiddel elektrisch veilig is.

Rapportage

Vastleggen waaraan de keuring heeft voldaan.

Niet elk arbeidsmiddel vraagt dezelfde diepgang; de aard van het gebruik en de risico’s bepalen de omvang van de keuring.

Vastleggen en opvolgen

Alle keuringsresultaten moeten schriftelijk worden vastgelegd. Dit maakt inzichtelijk:

  • wat de actuele status van het arbeidsmiddel is;
  • wanneer herkeuring nodig is;
  • en welke maatregelen zijn genomen bij afkeur.

De werkgever blijft verantwoordelijk voor het veilig inzetten van arbeidsmiddelen. Wordt een arbeidsmiddel afgekeurd, dan mag het niet meer worden gebruikt totdat herstel of vervanging heeft plaatsgevonden. Dit voorkomt dat defecte apparatuur alsnog in omloop blijft en vergroot het veiligheidsrisico.

Wat levert werken volgens NEN 3140 op?

Het doel van NEN 3140 is helder: een veilige werkplek zonder onnodige elektrische risico’s. Door structurele inspectie en onderhoud worden gebreken vroegtijdig gesignaleerd en verholpen.

Daarmee draagt NEN 3140 niet alleen bij aan:

  • bescherming van medewerkers,
  • naleving van wet- en regelgeving,

maar ook aan:

  • minder storingen,
  • hogere bedrijfszekerheid,
  • en minder onverwachte uitval van materieel.

Samenvatting

Het keuren van elektrische arbeidsmiddelen volgens NEN 3140 is geen administratieve verplichting, maar een essentieel onderdeel van professioneel en veilig werken. Door arbeidsmiddelen periodiek visueel te inspecteren, door te meten en functioneel te testen, houden organisaties grip op elektrische veiligheid en voldoen zij aantoonbaar aan hun zorgplicht.

Omega Energietechniek ondersteunt bedrijven hierbij met praktische keuringen, heldere rapportages en een aanpak die past bij de dagelijkse praktijk.

Zelf elektrische arbeidsmiddelen keuren volgens NEN 3140?

Wil je binnen je organisatie zelf elektrische arbeidsmiddelen keuren volgens NEN 3140, veilig en volledig volgens de geldende wet en regels? Volg dan de eendaagse NEN 3140 cursus Keurmeester Elektrische Arbeidsmiddelen voor € 295.

Je krijgt praktische uitleg en oefent direct met wat je in het werk nodig hebt. Na afloop ontvang je een erkend certificaat en kun je zelfstandig keuringen uitvoeren als NEN 3140 Keurmeester. Resultaat: meer grip op veiligheid, minder risico en een werkvloer die klopt.

Iris Quak
Iris Quak